కృత్రిమ మేధస్సు (AI) భారతదేశంలోని అనధికారిక మహిళా కార్మికులను శక్తివంతం చేస్తే, ఆర్థిక వృద్ధి నిజంగా సమావేశమయినది అవుతుంది. లింగ‑సున్నితమైన విధానాలు, శిక్షణ, డిజిటల్ భద్రత AI‑ని సమానంగా ప్రయోజనకరంగా చేసేందుకు కీలకం.
2047 వరకు "వికసిత్ భారత్" లక్ష్యాన్ని సాధించడానికి AI ద్వారా ఉత్పాదకత పెరుగుదల ఎలా విస్తృతంగా పంచబడుతుంది, ముఖ్యంగా అనధికారిక రంగంలో పనిచేసే మహిళల మధ్య, అనే విషయం కీలకంగా ఉంది. 2018 ILO నివేదిక ప్రకారం భారతంలో పని చేసే మహిళలలో 82% అనధికారిక రంగంలో—వెల్లుల్లు, గృహ ఉత్పత్తి, గృహ సేవలు, చిన్న వ్యాపారాలు—నిమగ్నమై ఉన్నారు. AI వ్యవస్థల రూపకల్పన, డేటా, భాష ఎంపిక ఈ సమూహ అవసరాలకు అనుగుణంగా లేకపోతే, ఇప్పటికే ఉన్న సామాజిక అసమానతలు మరింత పెరుగుతాయి.
వెల్లుల్లు మరియు అనధికారిక పనుల్లో AI‑కు గొప్ప సామర్థ్యం ఉన్నప్పటికీ, లింగ‑ప్రభావ అంచనా, AI సాక్షరత శిక్షణ, డిజిటల్ భద్రత వంటి అంశాలు తప్పనిసరి. దేశీయ దయాల్ అంథ్యోదయ యోజన, స్కిల్ ఇండియా వంటి ప్రభుత్వ కార్యక్రమాలతో AI‑సాక్షరతను సమన్వయం చేసి, AI‑సృష్టించిన కంటెంట్కు లేబుల్ విధించడం ద్వారా మహిళా కార్మికులు డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థలో భాగస్వామ్యం చేయడానికి అవరోధాలను తొలగించవచ్చు.